korinthia.net
Δήμος Ξυλοκάστρου

Ρίζα

(Οικισμοί: Βάλτος, Γεωργανταίικα, Ρίζα, Σιγερίτσα, Χαρτσιάνικα)

Το παλαιότερο όνομα του χωριού ήταν Κρινακέικα από τους πρώτους οικιστές που ήταν μέλη της οικογένειας Κρινάκου. Αργότερα πήρε την ονομασία Ρίζα, διότι βρίσκεται στα ριζώματα του βουνού. Μικρότεροι οικισμοί του χωριού είναι τα Γεωργαντέικα, ο Βάλτος, τα Ζητουλιάρικα, η Συγερίτσα, τα Χαρτσιάνικα. Η Ρίζα πριν το 1821, ήταν το χειμαδιό μερικών Τρικαλιτών. Πολιούχος του χωριού είναι ο άγιος Νικόλαος. Έχει και τα εξωκλήσια: άγιο Γεώργιο, άγιο Σεραφείμ και προφήτη Ηλία. Το διθέσιο δημοτικό σχολείο χτίσθηκε το 1932 και λειτουργεί μέχρι σήμερα. Η Ρίζα παράγει εσπεριδοειδή, σταφίδα, λάδι και κηπευτικά και σύκα.
Στον πόλεμο του 1940-41 έπεσαν υπέρ πατρίδος οι αξιωματικοί: Γ. Βαγενάς, Αριστ. Μπονάτσος, Παν. Κοροβήλος, Γ. Χρυσάνθου και οι οπλίτες: Ηλ. Λάμπρος, Ιωα. Λάμπρος, Δημ. Μαλαχάτης, Αποστ. Μαλαχάτης, Δημ. Παπαδήμας, Παν. Πουγκιάλης, Γεωργ. Φραντζής, Βλ. Ρέλλιας, Γεωργ. Κλαδούχος, Ευστ. Δημητρίου.
Το 1932 ιδρύθηκε ο "Γεωργικός Συνεταιρισμός" με 118 μέλη και πρόεδρο τον Γεώργιο Πάγκαλο και ο Τ.Ο.Ε.Β. με πρόεδρο τον Παν. Γιάννο.
Σήμερα πρόεδρος του "Γεωργικού Συνεταιρισμού" είναι ο Γεώργ. Τσέλιος και του Τ.Ο.Ε.Β. ο Βλάσης Τάρλας.
Παλαιότεροι πρόεδροι της κοινότητας ήταν οι: Αντώνης Τάρλας, Σπύρος Χ. Δέμης, Δημήτρης Κοροβήλος, Γεώργιος Πολυχρονόπουλος, Γεώργιος Σκέντζος, Παναγιώτης Μαστέλλος, Βλάσης Μπονάτσος, Κων/νος Τσέλιος, Ευθύμιος Κορωνιώτης, Γεώργιος Κολοβός, Τάκης Κουρούμαλης, Παναγιώτης Μιχόπουλος. Σαν γραμματείς της κοινότητας υπηρέτησαν οι: Ταξιάρχης Ρηγούλης, Ντίνος Κοροβήλος, Αθανάσιος Δέμης, Σπύρος Ρηγούλης, Βασίλης Τσαγρής.
Ιερείς που λειτούργησαν στο χωριό ήταν οι: Νικόλαος Σκέντζος, Κων/νος Καρβελάς, Γεώργιος Φραντζής.
Στην απογραφή του 1889 η Ρίζα είχε 188 κατοίκους, τα Γεωργαντέικα μαζί με τα Κατσουλέικα, Σκορδέικα, Φραγκέικα, 151 κατ., τα Ζητουλιάρικα και τα Χαρδαλουπέικα, 216 κατ., τα Σκετζιάνικα 20 κατ., τα Χαρτσιάνικα 49 κατ. Τα Λασκέικα (Σιγερίτσα) 50 κατ., και τα Πετρακέικα 66 κατ.
Το 1920 η Ρίζα είχε 311 κατ., ο Βάλτος 87 κατ., τα Γεωργαντέικα και Σκορδέικα 114 κατ., τα Ζητουλιάρικα 222 κατ., Πετρακέικα 74 κατ., Σιγερίτσα 62 κατ., Χαρτσιάνικα 43 κατ., Κατσουλέικα 33.
Το 1940 η Ρίζα είχε 159 κατ., ο Βάλτος 55, τα Γεωργαντέικα 46, η Σιγερίτσα 33, τα Ζητουλιάρικα 92, τα Χαρτσιάνικα 49, τα Σκορδέικα 14, τα Κατσουλέικα 16.
Το 1951 η Ρίζα είχε 206 κατ., ο Βάλτος 94, τα Γεωργαντέικα 70, η Σιγερίτσα 43, τα Χαρτσιάνικα 53, τα Ζητουλιάρικα 196, τα Σκορδέικα 65.
Το 1971 η Ρίζα, 410 κατ., ο Βάλτος 47, τα Γεωργαντέικα 125, τα Χαρτσιάνικα 22, η Σιγερίτσα 6.
Σήμερα η Ρίζα αποτελεί τμήμα του δήμου Ξυλοκάστρου και το τοπικό συμβούλιο που την εκπροσωπεί αποτελείται από τους:
Γεώργιο Γκιόκα (δημοτικό σύμβουλο), Γεώργιο Κολοβό, Σπύρο Ράλλη, Βλάση Κλαδούχο, Σάββα Φραντζή.